Aminokwasy a synteza białek mięśniowych
Budulec mięśni
Mięśnie szkieletowe zbudowane są z białek, a białka z aminokwasów.
Aminokwasy pełnią w organizmie wiele funkcji. Są niezbędne do syntezy białek, enzymów, hormonów, przeciwciał i innych ważnych biologicznie cząsteczek.
Dla mięśni szczególnie ważne jest dziewięć niezbędnych aminokwasów (EAA). Organizm nie potrafi wytworzyć ich w wystarczającej ilości, dlatego musisz dostarczać je z pożywieniem.
Synteza białek mięśniowych wymaga wszystkich dziewięciu aminokwasów egzogennych. Leucyna odgrywa ważną rolę jako sygnał, który uruchamia MPS, ale do budowy nowego białka mięśniowego potrzebne są wszystkie dziewięć EAA, bo to one dostarczają niezbędnego budulca.
Jeśli któregoś z aminokwasów egzogennych zabraknie w wystarczającej ilości, może on stać się czynnikiem ograniczającym i utrudnić organizmowi podtrzymanie procesu budowy mięśni.
Mówiąc najprościej: leucyna pomaga uruchomić MPS, ale do podtrzymania tego procesu i budowy nowego białka mięśniowego potrzebne są wszystkie 9 EAA.
Dziewięciu aminokwasów egzogennych (EAA) organizm nie jest w stanie wytworzyć w wystarczających ilościach, dlatego trzeba je dostarczać z pożywieniem. Razem tworzą pełen zestaw niezbędnych elementów budulcowych potrzebnych do syntezy białek, w tym do utrzymania i odbudowy mięśni szkieletowych.
Histydyna:
Wspiera syntezę białek oraz wzrost i odbudowę tkanek, a także jest prekursorem histaminy.
Izoleucyna (BCAA):
Wspiera metabolizm białek mięśniowych i uczestniczy w metabolizmie energetycznym, zwłaszcza podczas aktywności fizycznej.
Leucyna (BCAA):
Odgrywa kluczową rolę w sygnalizacji syntezy białek mięśniowych (MPS) i stanowi niezbędny element budulcowy nowych białek mięśniowych.
Lizyna:
Jest potrzebna do syntezy białek i odbudowy tkanek, a także uczestniczy w tworzeniu kolagenu.
Metionina:
Wspiera syntezę białek i procesy metylacji, a także jest prekursorem innych ważnych biologicznie związków.
Fenyloalanina:
Jest potrzebna do syntezy białek i stanowi prekursor tyrozyny oraz kilku ważnych cząsteczek sygnałowych.
Treonina:
Wspiera syntezę białek i uczestniczy w budowie białek strukturalnych oraz białek ważnych dla funkcjonowania jelit.
Tryptofan:
Jest potrzebny do syntezy białek i stanowi prekursor serotoniny i melatoniny.
Walina (BCAA):
Wspiera metabolizm białek mięśniowych i może uczestniczyć w wytwarzaniu energii podczas aktywności fizycznej.
Leucyna, izoleucyna i walina to trzy aminokwasy rozgałęzione (BCAA). Leucyna odgrywa ważną rolę w sygnalizacji MPS, ale do budowy nowych białek mięśniowych potrzebny jest pełen zestaw niezbędnych elementów budulcowych, który zapewnia dopiero wszystkie dziewięć EAA.
W przeciwieństwie do nienaruszonych białek z pożywienia, które organizm musi najpierw rozłożyć w procesie trawienia, wolne aminokwasy występują już w postaci pojedynczych cząsteczek i przed wchłonięciem nie wymagają dalszego trawienia białka.
Dzięki temu szybko stają się dostępne do wchłaniania i dostarczają organizmowi aminokwasów egzogennych bez obróbki trawiennej, jakiej wymaga nienaruszone białko.
W żywieniu medycznym może to mieć szczególne znaczenie, gdy zależy nam na szybkiej dostępności składników odżywczych, niewielkim obciążeniu układu trawiennego lub kompaktowej porcji odżywczej.
Białka z pożywienia w nienaruszonej postaci muszą najpierw zostać rozłożone w układzie pokarmowym na mniejsze peptydy i pojedyncze aminokwasy, zanim organizm zdoła je wchłonąć. Wolne aminokwasy mają już postać pojedynczych cząsteczek, dlatego przed wchłonięciem nie wymagają dalszego trawienia białka.
Może to mieć szczególne znaczenie, gdy trawienie, apetyt lub ilość spożywanego pokarmu są ograniczone, na przykład podczas pobytu w szpitalu, po operacji, w trakcie choroby lub wraz z wiekiem. W takich sytuacjach przyjęcie i strawienie odpowiedniej ilości białka w tradycyjnej formie bywa trudniejsze.
Minimalne obciążenie układu pokarmowego może być cenne także przy intensywnym wysiłku fizycznym, kiedy duży posiłek lub standardowa porcja białka w okolicach treningu bywa niepraktyczna albo trudna do zniesienia.
Wolne aminokwasy uzupełniają, a nie zastępują podejście do białka oparte przede wszystkim na jedzeniu. Są kompaktowym źródłem aminokwasów egzogennych, gdy potrzebujesz dodatkowego wsparcia żywieniowego lub zależy ci na ich szybkiej dostępności.
O syntezie białek mięśniowych nie decyduje wyłącznie łączna liczba gramów spożytego białka. Ważną rolę w stymulowaniu MPS odgrywają dostępność i skład aminokwasów egzogennych.
Badania porównujące wolne aminokwasy egzogenne z pełnym białkiem wykazały, że wolne EAA, nawet w stosunkowo niewielkich ilościach, mogą wywołać silną odpowiedź syntezy białek mięśniowych. W badaniu, na które zwraca uwagę ISSN, wolne EAA w ilości 1,5 g stymulowały MPS w podobnym stopniu jak 40 g pełnego białka z jaj, choć dostarczały znacznie mniej aminokwasów.
Różnicę tę przypisuje się częściowo szybkiemu wzrostowi stężenia aminokwasów egzogennych we krwi, który następuje, gdy przyjmujesz wolne EAA, a także ich efektywnemu wykorzystaniu do syntezy białek mięśniowych.
Na tej zasadzie opiera się kompaktowe żywienie mięśni: wszystkie dziewięć aminokwasów egzogennych w łatwo dostępnej formie, bez konieczności spożywania dużej, tradycyjnej porcji białka.
Wolne EAA nie zastępują białka pochodzącego przede wszystkim z pożywienia. To kompaktowy sposób na uzupełnienie białka z diety i wsparcie dostępności aminokwasów egzogennych, gdy większe porcje białka mogą być niepraktyczne lub trudne do spożycia.
Suplementacja niezbędnymi aminokwasami może stanowić wsparcie żywieniowe, gdy zapotrzebowanie na białko rośnie lub trudniej jest pokryć je samym jedzeniem.
Dotyczy to na przykład takich sytuacji jak:
- starzenie się i utrata masy mięśniowej (sarkopenia)
- okresy braku aktywności lub leżenia w łóżku
- powrót do sił po chorobie lub operacji
- zmniejszony apetyt lub ograniczone spożycie pokarmów
- trudności z jedzeniem lub połykaniem
- zwiększony stres metaboliczny lub fizjologiczny
- wysiłek fizyczny i rehabilitacja ruchowa
- stany kliniczne związane ze zmienionym metabolizmem białek
W takich sytuacjach odpowiednia podaż niezbędnych aminokwasów może mieć szczególne znaczenie, ponieważ to one są podstawowym budulcem potrzebnym do syntezy białek mięśniowych, utrzymania tkanek i regeneracji.
Suplementacja aminokwasami ma uzupełniać podejście do białka oparte przede wszystkim na jedzeniu. Zapewnia kompaktowe i łatwo dostępne źródło niezbędnych aminokwasów, gdy samo tradycyjne jedzenie nie wystarcza, by pokryć zapotrzebowanie żywieniowe.
Dlaczego hydroliza ma znaczenie?
Hydroliza enzymatyczna przejmuje część procesu trawienia białka jeszcze przed jego spożyciem.
Białka w nienaruszonej postaci trafiają do układu pokarmowego jako długie łańcuchy, które trzeba najpierw rozłożyć. Białka poddane głębokiej hydrolizie zawierają natomiast już znacznie mniejsze składniki odżywcze.
Należą do nich:
Wolne aminokwasy:
Pojedyncze aminokwasy, które przed wchłonięciem nie wymagają dalszego trawienia białka.
Di- i tripeptydy:
Bardzo krótkie łańcuchy złożone z dwóch lub trzech aminokwasów, wymagające mniej pracy układu pokarmowego niż białko w nienaruszonej postaci.
Może to mieć szczególne znaczenie, gdy:
Apetyt lub ilość spożywanego jedzenia są ograniczone:
Kompaktowa forma żywieniowa może dostarczyć niezbędnych aminokwasów bez konieczności spożywania dużej, tradycyjnej porcji białka.
Zdolność trawienia jest osłabiona:
Znaczna część rozkładu białka już się dokonała, co zmniejsza pracę trawienną potrzebną, zanim aminokwasy i małe peptydy staną się dostępne do wchłonięcia.
Zależy ci na szybkiej dostępności aminokwasów:
Wolne aminokwasy są obecne od razu i nie muszą być najpierw uwalniane w trakcie trawienia białka w nienaruszonej postaci.
Tradycyjne porcje białka są trudne do spożycia lub niepraktyczne:
Hydrolizowane białko może dostarczać aminokwasów w kompaktowej i wygodnej formie, która uzupełnia podejście do białka oparte przede wszystkim na zwykłej żywności.
Naturalne składniki odżywcze z łososia
Łosoś jest naturalnym źródłem wysokiej jakości białka. Dostarcza wszystkich dziewięciu niezbędnych aminokwasów, a także naturalnie występujących peptydów, witamin i składników mineralnych.
Hydrolizat białka z łososia może dostarczać:
Wszystkie dziewięć niezbędnych aminokwasów:
W tym aminokwasy o rozgałęzionych łańcuchach (BCAA), czyli leucynę, izoleucynę i walinę, które odgrywają ważną rolę w metabolizmie białek mięśniowych.
Naturalnie występujące witaminy i składniki mineralne:
W tym witaminę B12, cynk i selen, które zapewniają dodatkową wartość odżywczą, uzupełniając profil aminokwasów i peptydów.
Aminokwasy i peptydy:
Białko składa się z aminokwasów połączonych w łańcuchy. Hydroliza rozbija te łańcuchy na znacznie mniejsze fragmenty, w tym pojedyncze wolne aminokwasy i krótkie peptydy.
Czym wyróżnia się Unbroken
Od norweskiego łososia do kompaktowego żywienia aminokwasowego
Punktem wyjścia dla produktu Unbroken jest wysokiej jakości białko z norweskiego łososia. Dzięki autorskiemu, naturalnemu procesowi hydrolizy enzymatycznej zostaje ono rozłożone na wolne aminokwasy i bardzo krótkie peptydy.

Świeży łosoś norweski
Świeży łosoś norweski naturalnie zawiera pełny profil aminokwasowy, w tym wszystkie 9 niezbędnych aminokwasów egzogennych (EAA), a także peptydy kolagenowe, witaminę B12, cynk i selen.
Te składniki odżywcze dostarczają elementów budulcowych potrzebnych do utrzymania masy mięśniowej, regeneracji i ogólnego dobrego samopoczucia.

Naturalnie hydrolizowane
Produkt Unbroken powstaje w unikalnym procesie hydrolizy enzymatycznej. Białka łososia są rozkładane na mniejsze elementy budulcowe w naturalnym procesie, który wzoruje się na samym trawieniu.
W przeciwieństwie do tradycyjnych białek już przed spożyciem powstaje w ten sposób wysokie stężenie wolne aminokwasy i krótkich peptydów, czyli wolnych aminokwasów w formie gotowej do przyswojenia.

Kompaktowe żywienie
Efekt to wyjątkowy profil odżywczy, który zawiera:
✓Wolne aminokwasy: 60%
✓Di- i tripeptydy: 40%
✓ Średnia masa cząsteczkowa: 374 daltony
✓ Wszystkie 9 aminokwasów egzogennych
✓ Peptydy kolagenowe
Dzięki temu składniki odżywcze stają się dostępne dla organizmu przy minimalnym wysiłku ze strony układu trawiennego.

Dlaczego wielkość cząsteczek ma znaczenie
Białka i hydrolizaty białkowe mogą znacznie różnić się wielkością cząsteczek, zależnie od źródła i stopnia hydrolizy.
Nienaruszone białka z pożywienia to duże struktury cząsteczkowe, których masę zwykle mierzy się w dziesiątkach tysięcy daltonów. Zanim organizm je wchłonie, enzymy trawienne muszą najpierw rozłożyć je na mniejsze peptydy i pojedyncze aminokwasy.
Białka hydrolizowane przeszły już część tego rozkładu. Peptydy kolagenowe i hydrolizaty białka serwatkowego zawierają zazwyczaj frakcje peptydowe o masie liczonej w tysiącach daltonów, choć rozkład ich masy cząsteczkowej mocno się różni w zależności od stopnia hydrolizy. Opisywane w literaturze hydrolizaty kolagenu i serwatki często zawierają znaczne frakcje peptydowe w zakresie 1000–5000 Da.
Dla porównania w produkcie Unbroken intensywna hydroliza enzymatyczna daje średnią masę cząsteczkową wynoszącą około:
374 Da
Dzięki intensywnej hydrolizie enzymatycznej produkt Unbroken ma wyjątkowo mały profil cząsteczkowy, o średniej masie cząsteczkowej około 374 daltonów.
W hydrolizacie nie zostają większe fragmenty białka: w około 60% tworzą go wolne aminokwasy, a w 40% di- i tripeptydy, przy czym naturalnie obecnych jest wszystkich dziewięć aminokwasów egzogennych.
Tak mała forma cząsteczek oznacza, że znaczna część pracy, którą normalnie wykonuje trawienie białka, odbywa się jeszcze przed spożyciem. Dzięki temu aminokwasy i małe peptydy mogą zostać wchłonięte w jelitach przy minimalnym dalszym rozkładzie białka.

Niskie obciążenie trawienne. Wysoka dostępność aminokwasów.
Dzięki intensywnej hydrolizie produkt Unbroken przechodzi znaczną część rozkładu białka jeszcze przed spożyciem. Około 60% hydrolizatu to już wolne aminokwasy, a pozostała część to głównie di- i tripeptydy, dlatego przed wchłonięciem białko wymaga już niewielkiego dalszego trawienia.
Wolne aminokwasy mogą być wchłaniane bezpośrednio, a di- i tripeptydy są sprawnie transportowane przez wyspecjalizowane systemy transportu peptydów w jelicie cienkim. Zapewnia to wysoką biodostępność i szybką dostępność aminokwasów przy minimalnym obciążeniu układu trawiennego.
U zdrowych osób wchłanianie białka i aminokwasów przebiega zwykle bardzo sprawnie. Przewaga intensywnej hydrolizy polega jednak na tym, że układ trawienny ma znacznie mniej pracy, zanim aminokwasy będą gotowe do wchłonięcia.
Mniej rozkładania. Sprawne wchłanianie. Szybka dostępność aminokwasów.
Co właściwie oznacza 374 Da
10 000 do
30 000 Da
Białko nienaruszone
Długie łańcuchy białkowe, które przed wchłonięciem muszą zostać rozłożone w procesie trawienia.
Od 1000 do
5000 Da
Hydrolizaty białkowe
Mniejsze frakcje peptydowe, typowe dla hydrolizowanego kolagenu i białek serwatkowych.
~1000 Da
Punkt odniesienia dla podania przez błony śluzowe
Wartość referencyjna stosowana w badaniach nad podaniem donosowym. Pokazuje, jak wielkość cząsteczki wpływa na bierną przepuszczalność błon.
374 Da
Unbroken
Średnia masa cząsteczkowa, głównie wolne aminokwasy oraz di- i tripeptydy.
Potencjalne zastosowania suplementacji białka i aminokwasów
Żywienie medyczne może odgrywać ważną rolę, gdy rośnie zapotrzebowanie na składniki odżywcze, masa mięśniowa jest zagrożona albo samą dietą trudno zapewnić odpowiednią ilość białka.
Suplementacja białkiem i aminokwasami egzogennymi może uzupełniać podejście oparte przede wszystkim na diecie. Daje dodatkowe wsparcie żywieniowe w opiece szpitalnej, podczas regeneracji po zabiegach chirurgicznych, w fizjoterapii i rehabilitacji, w długotrwałej regeneracji, a także przy samodzielnym stosowaniu w domu.
Zakres możliwych zastosowań jest szeroki, zwłaszcza gdy zmniejszony apetyt, zaburzone trawienie, brak aktywności, przyspieszony obrót białek lub utrata masy i sprawności mięśni stawiają przed organizmem dodatkowe wyzwania żywieniowe.
Z wiekiem stopniowo ubywa masy i siły mięśniowej, a sprawność fizyczna słabnie. Odpowiednia podaż białka i niezbędnych aminokwasów, w połączeniu z aktywnością fizyczną, może odgrywać ważną rolę w utrzymaniu zdrowych mięśni, sprawności ruchowej i samodzielności.
Choroba, pobyt w szpitalu i okresy leżenia w łóżku mogą wiązać się z mniejszym spożyciem pokarmów, brakiem aktywności i utratą masy mięśniowej. Gdy trudno jest zapewnić sobie odpowiednią ilość białka z samego jedzenia, suplementacja białkiem i aminokwasami może uzupełniać standardowe żywienie.
Zabiegi chirurgiczne i urazy tkanek mogą zwiększać zapotrzebowanie metaboliczne oraz tempo obrotu białek w organizmie. Odpowiednia podaż białka i niezbędnych aminokwasów pomaga pokryć potrzeby żywieniowe organizmu w czasie naprawy tkanek i regeneracji, zwłaszcza gdy zwykła dieta dostarcza mniej składników odżywczych.
Okresy braku aktywności fizycznej mogą przyczyniać się do utraty masy i sprawności mięśni. Odpowiednia podaż białka i niezbędnych aminokwasów w połączeniu z fizjoterapią, stopniowym zwiększaniem aktywności i rehabilitacją może pomóc pokryć zapotrzebowanie żywieniowe związane z utrzymaniem i odbudową mięśni.
Wsparcie żywieniowe często musi trwać dłużej niż pobyt w szpitalu czy placówce medycznej. Kompaktowe, łatwe w użyciu formy żywienia mogą wspierać regularne dostarczanie białka i niezbędnych aminokwasów w trakcie rehabilitacji, regeneracji i w domu.
Możliwość samodzielnego przyjmowania wsparcia żywieniowego może mieć szczególne znaczenie dla osób starszych, osób wracających do zdrowia po chorobie lub operacji oraz osób z osłabionym apetytem lub trudnościami ze spożyciem tradycyjnych porcji białka.
Kompaktowe żywienie oparte na aminokwasach to praktyczny sposób na uzupełnienie podejścia, w którym podstawą jest żywność. Dzięki niemu stałe wsparcie żywieniowe łatwiej wpleść w codzienne życie. Kontynuowanie wsparcia żywieniowego po wypisie ze szpitala jest także uznanym elementem ugruntowanej praktyki żywienia klinicznego.
POChP może wiązać się ze zmniejszonym spożyciem pokarmu, zmienionym metabolizmem białek i utratą mięśni szkieletowych, co przyczynia się do spadku siły i sprawności fizycznej. Dlatego odpowiednia podaż białka i aminokwasów może być ważnym elementem ogólnego wsparcia żywieniowego.
W mukowiscydozie utrzymanie prawidłowego stanu odżywienia bywa trudne. Wpływają na to m.in. niewydolność zewnątrzwydzielnicza trzustki, zaburzenia wchłaniania, mniejsze spożycie pokarmów i zwiększone zapotrzebowanie żywieniowe. Łatwo przyswajalne białko i aminokwasy mogą więc mieć znaczenie jako element postępowania żywieniowego.
Starzenie się, choroba, przyjmowane leki czy okres regeneracji mogą utrudniać spożywanie wystarczającej ilości jedzenia lub standardowych porcji białka. Kompaktowe żywienie aminokwasowe może dostarczać niezbędnych aminokwasów w niewielkiej formie, uzupełniając białko z diety, gdy apetyt jest ograniczony lub trudno zjeść większą porcję.
Potrzeby żywieniowe kobiet mogą zmieniać się na różnych etapach życia, między innymi podczas menstruacji, ciąży, menopauzy i w procesie zdrowego starzenia się. Odpowiednia podaż białka i niezbędnych aminokwasów jest ważna dla utrzymania masy i siły mięśni oraz sprawności fizycznej.
Istotnym aspektem żywienia kobiet jest również gospodarka żelazem, zwłaszcza w wieku rozrodczym. Badania nad hydrolizatami białka z łososia analizowały potencjalną rolę peptydów pochodzenia morskiego we wspieraniu biodostępności i wykorzystania żelaza. To kolejny interesujący obszar żywieniowy, obok wsparcia zdrowia mięśni za pomocą aminokwasów.
W czasie ciąży i karmienia piersią zmienia się zapotrzebowanie na białko i niezbędne aminokwasy. W tych okresach odpowiednie odżywianie jest kluczowe, a każda ukierunkowana suplementacja aminokwasami powinna być częścią właściwie prowadzonego planu żywieniowego.
Białka, aminokwasy i peptydy pochodzenia morskiego mogą mieć zastosowanie żywieniowe wykraczające poza mięśnie szkieletowe. Szczególne zainteresowanie budzi ich rola w kontekście kolagenu, tkanki łącznej i zdrowia skóry.
Zły stan odżywienia i utrata masy mięśniowej mogą wpływać na regenerację, sprawność fizyczną, samodzielność i zapotrzebowanie na opiekę. Skuteczne wsparcie żywieniowe może więc mieć znaczenie nie tylko dla zdrowia i regeneracji konkretnej osoby, ale także dla korzystania z opieki zdrowotnej oraz dla obciążeń ekonomicznych związanych z przedłużającą się regeneracją i utratą sprawności.
We wszystkich tych obszarach suplementacja białkiem i aminokwasami może uzupełniać podejście, w którym podstawą pozostaje żywność. Zapewnia dodatkowe wsparcie żywieniowe, gdy samą zwykłą dietą trudno pokryć zapotrzebowanie na białko.
Wybrane dowody kliniczne
Coraz więcej badań analizuje niezbędne aminokwasy, hydrolizaty białek z ryb i organizmów morskich, zdrowie mięśni oraz żywienie medyczne w różnych kontekstach żywieniowych i klinicznych.
Przedstawiamy wybrane kluczowe badania najściślej związane z platformą żywienia medycznego marki Unbroken, a także szerszy dorobek naukowy w tych obszarach.
To przegląd najważniejszych badań nad niezbędnymi aminokwasami, hydrolizatami białek z ryb i organizmów morskich oraz żywieniem klinicznym. Uzupełnia go szerszy zbiór dowodów naukowych dotyczących ich potencjalnych zastosowań w obszarze zdrowia mięśni, zdrowego starzenia się, regeneracji i żywienia medycznego.
Stanowisko International Society of Sports Nutrition (ISSN) to przegląd dowodów naukowych dotyczących suplementacji niezbędnych aminokwasów (EAA) i syntezy białek mięśniowych. Autorzy podkreślają, że do wspierania MPS potrzebnych jest wszystkie dziewięć EAA, a leucyna odgrywa ważną rolę w inicjowaniu sygnalizacji anabolicznej.
Przegląd zwraca też uwagę na to, że wolne EAA są szybko dostępne dla organizmu i potrafią pobudzać MPS już w stosunkowo małych dawkach. Dowody wykraczają poza żywienie w sporcie i obejmują również takie obszary jak zdrowe starzenie się, rehabilitacja, brak aktywności oraz stany kliniczne związane z utratą masy mięśniowej lub zaburzonym metabolizmem białek.
Ferrando AA, Wolfe RR, Hirsch KR, et al.
International Society of Sports Nutrition Position Stand: Effects of Essential Amino Acid Supplementation on Exercise and Performance.
Journal of the International Society of Sports Nutrition. 2023;20(1):2263409.
DOI: 10.1080/15502783.2023.2263409
W randomizowanym badaniu kontrolowanym sprawdzano suplementację hydrolizatem białka morskiego u osób w wieku 65 lat i starszych, oceniając sprawność fizyczną, siłę uścisku dłoni i prędkość chodu. Nie stwierdzono istotnych różnic między grupą przyjmującą suplement a grupą kontrolną. Uczestnicy byli na ogół w dobrej formie, aktywni fizycznie i spożywali odpowiednią ilość białka, dlatego badacze wskazali potrzebę dalszych badań w starszych populacjach, w których występują większe problemy żywieniowe lub funkcjonalne.
Nygård LAK, Mundal I, Dahl L, et al.
Limited Benefit of Marine Protein Hydrolysate on Physical Function and Strength in Older Adults: A Randomized Controlled Trial.
Marine Drugs. 2021;19(2):62.
DOI: 10.3390/md19020062
Ten przegląd naukowy analizuje potencjalną rolę hydrolizatów białka rybiego w zdrowiu metabolicznym oraz w utrzymaniu masy i funkcji mięśni szkieletowych w procesie starzenia się. Autorzy zwracają uwagę na ich skład aminokwasowy i peptydowy, strawność oraz potencjał jako alternatywnego źródła białka w żywieniu.
Jako ważne obszary zainteresowania przegląd wskazuje mięśnie szkieletowe, skład ciała, dostępność aminokwasów i zdrowie metaboliczne, podkreślając jednocześnie, że potrzebne są dalsze badania kliniczne z udziałem ludzi.
Lees MJ, Carson BP.
The Potential Role of Fish-Derived Protein Hydrolysates on Metabolic Health, Skeletal Muscle Mass and Function in Ageing.
Nutrients. 2020;12(8):2434.
DOI: 10.3390/nu12082434
W randomizowanym badaniu klinicznym z udziałem 120 dorosłych z lekką nadwagą oceniano suplementację enzymatycznie otrzymywanym hydrolizatem białka rybiego, stosowaną równolegle z dietą o niewielkim ograniczeniu kalorii.
Suplementacja hydrolizatem białka rybiego wiązała się ze spadkiem masy ciała, BMI i masy tkanki tłuszczowej, a także ze zmianami poziomu hormonów związanych z apetytem: CCK i GLP-1. Badanie dostarcza klinicznych dowodów z udziałem ludzi na potencjalne działanie żywieniowe i metaboliczne hydrolizatów białek pochodzenia rybiego.
Nobile V, Duclos E, Michelotti A, et al.
Supplementation with a Fish Protein Hydrolysate (Micromesistius poutassou): Effects on Body Weight, Body Composition, and CCK/GLP-1 Secretion.
Food & Nutrition Research. 2016;60:29857.
DOI: 10.3402/fnr.v60.29857
W tym obszernym przeglądzie przeanalizowano badania dotyczące białek pochodzenia rybnego, hydrolizatów białkowych i peptydów oraz ich potencjalnej roli w zdrowiu człowieka.
Autorzy omawiają ich właściwości odżywcze oraz badania związane ze składem ciała, metabolizmem glukozy, metabolizmem lipidów i innymi aspektami zdrowia metabolicznego. Wskazują też na potrzebę dalszych kontrolowanych badań z udziałem ludzi.
Dale HF, Madsen L, Lied GA.
Fish-Derived Proteins and Their Potential to Improve Human Health.
Nutrition Reviews. 2019;77(8):572–583.
DOI: 10.1093/nutrit/nuz016
Ten przegląd naukowy analizował czynniki wpływające na wchłanianie leków przez błonę śluzową nosa, w tym znaczenie wielkości cząsteczek dla przepuszczalności błon.
Autorzy wskazują przybliżoną granicę masy cząsteczkowej wynoszącą 1000 Da dla przepuszczalności nabłonka nosa. To farmaceutyczny punkt odniesienia, który pokazuje, jak wielkość cząsteczek może wpływać na ich transport przez błony biologiczne. Badanie ilustruje szerszą zasadę: mniejsze cząsteczki mogą łatwiej przechodzić przez bariery biologiczne. Wchłanianie w jelitach to jednak inny proces. Wolne aminokwasy i małe peptydy są tam przyswajane przez wyspecjalizowane systemy transportu składników odżywczych.
Ugwoke MI, Verbeke N, Kinget R.
The Biopharmaceutical Aspects of Nasal Mucoadhesive Drug Delivery.
Journal of Pharmacy and Pharmacology. 2001;53(1):3–21.
DOI: 10.1211/0022357011775145
W przeglądzie systematycznym z metaanalizą, obejmującym 13 randomizowanych badań kontrolowanych z udziałem 439 osób ze stabilną POChP, oceniono wpływ wsparcia żywieniowego.
Interwencja żywieniowa zwiększała spożycie energii i białka oraz wiązała się z poprawą masy ciała i siły uścisku dłoni. To pokazuje, jak ważne jest wsparcie żywieniowe u osób z POChP, u których może dochodzić do ograniczonego spożycia składników odżywczych, utraty masy ciała i pogorszenia sprawności fizycznej.
Collins PF, Stratton RJ, Elia M.
Nutritional Support in Chronic Obstructive Pulmonary Disease: A Systematic Review and Meta-Analysis.
The American Journal of Clinical Nutrition. 2012;95(6):1385–1395.
DOI: 10.3945/ajcn.111.023499
W tym przeglądzie krytycznym oceniono badania dotyczące diet wysokobiałkowych, sytości, termogenezy, spożycia energii i utraty masy ciała.
Dowody wskazują, że większe spożycie białka może zwiększać sytość i termogenezę poposiłkową, a niektóre badania wykazały większą krótkoterminową utratę masy ciała i tkanki tłuszczowej. Przegląd podkreśla też szersze znaczenie białka w diecie przy kontrolowaniu spożycia energii i składu ciała.
Halton TL, Hu FB.
The Effects of High Protein Diets on Thermogenesis, Satiety and Weight Loss: A Critical Review.
Journal of the American College of Nutrition. 2004;23(5):373–385.
DOI: 10.1080/07315724.2004.10719381
W dużym badaniu prospektywnym z udziałem 3142 osób z mukowiscydozą przeanalizowano związek między stanem odżywienia we wczesnym dzieciństwie a późniejszymi wynikami klinicznymi.
Lepszy stan odżywienia wiązał się z lepszym wzrostem i czynnością płuc, mniejszą liczbą powikłań oraz wyższą przeżywalnością, co pokazuje, jak ważne w mukowiscydozie jest utrzymanie odpowiedniego odżywienia. Badanie dotyczy znaczenia stanu odżywienia w CF, a nie konkretnie suplementacji aminokwasami czy hydrolizatem białka rybiego.
Yen EH, Quinton H, Borowitz D.
Better Nutritional Status in Early Childhood Is Associated with Improved Clinical Outcomes and Survival in Patients with Cystic Fibrosis.
The Journal of Pediatrics. 2013;162(3):530–535.e1.
DOI: 10.1016/j.jpeds.2012.08.040
W tym przeglądzie naukowym przeanalizowano potencjalne zastosowania białek, peptydów, hydrolizatów i kolagenu pozyskiwanych z ryb morskich w kosmeceutykach.
Badanie obejmuje takie obszary jak zdrowie skóry, kolagen, aktywność przeciwutleniająca i regeneracja tkanek. Pokazuje, że białka i peptydy pochodzenia morskiego budzą zainteresowanie naukowców nie tylko w kontekście żywienia mięśni szkieletowych. Znaczna część dowodów w tej dziedzinie pochodzi wciąż z badań przedklinicznych.
Venkatesan J, Anil S, Kim SK, Shim MS.
Marine Fish Proteins and Peptides for Cosmeceuticals: A Review.
Marine Drugs. 2017;15(5):143.
DOI: 10.3390/md15050143
Więcej informacji
Interesuje cię żywienie medyczne Unbroken?
Jeśli jesteś pracownikiem ochrony zdrowia, badaczem, specjalistą żywienia klinicznego lub potencjalnym partnerem, chętnie przekażemy ci więcej informacji naukowych i produktowych.








